Zamenhof : Pri templo homarana

„Dogmo 11“ de la Deklaracio de Homarano (1906)

Kiam en mia urbo estos fondita templo homarana, mi devas kiel eble plej ofte vizitadi ghin, por

• frate kunvenadi tie kun homaranoj de aliaj religioj,
• ellaboradi kune kun ili morojn kaj festojn neutrale-homajn kaj tiamaniere kunhelpi al la iom-post-ioma ellaborigho de filozofie pura, sed samtempe bela, poezia kaj varma vivo-reguliga religio komune-homa, kiun gepatroj povos sen hipokriteco transdoni al siaj infanoj.

En la templo mi auskultados

• la verkojn de la grandaj instruintoj de la homaro pri la vivo kaj morto kaj pri rilato de nia « mi » al la universo kaj al la eterneco,
• filozofie-etikajn interparolojn,
• altigajn kaj nobligajn himnojn
• k.t.p.

Tiu chi templo devas

• edukadi la junulojn kiel batalantojn por la vero, bono, justeco kaj chiuhoma frateco,
• ellaboradi en ili amon al honesta laboro kaj abomenon por frazisteco kaj por chiuj malnoblaj malvirtoj;

tiu chi templo devas

• donadi spiritan ripozon al la maljunuloj,
• konsolon al la suferantoj,
• doni la eblon sensharghigi sian konsciencon al tiuj, che kiuj ghi estas sharghita per io
• k.t.p.

Tiel longe kiel en mia urbo ne ekzistas templo homarana, mi devas kiel eble plej ofte kunvenadi por komunaj interparoladoj kun aliaj homaranoj de mia urbo, kaj se tiaj ne ekzistas, mi devas komunikighadi letere kun homaranoj de aliaj urboj.

Originala rimarko de Zamenhof : Pri la dogmo 11, kiu krom la karaktero societa havas ankau karakteron teozofian, oni devas memori, ke ghi parolas nur pri tiaj instruoj, kiuj ne kontrauparolas al la scienco, kaj ke ghi rilatas nur al la templo de la homaranoj, sed tute ne al privataj rondetoj de la homaranoj. Tiuj chi rondetoj havas karakteron ne religian, sed pure societan kaj servas por liberaj amikaj interparoladoj pri chiuj eblaj temoj, lau la deziro de la partoprenantoj, kaj de aliaj rondetoj ili distingighas nur per tio, ke en ili partoprenas homoj, kiuj havas neutrale-homajn, religiajn kaj naciajn principojn, kaj ke la interparolado en ili estas farata precipe en la lingvo neutrale-homa.